Bà Trương Lý Hoàng Phi: Hệ sinh thái khởi nghiệp cần sự “máu lửa”

Sau 6 năm vận hành tích cực trong vai trò Giám đốc điều hành của Trung tâm Hỗ trợ Thanh niên Khởi nghiệp (BSSC TP.HCM), bà Trương Lý Hoàng Phi đã trở thành cái tên quen thuộc trong giới khởi nghiệp trên cả nước.

Bà cùng BSSC đã tham dự thẩm định, giải đáp cho hơn 4.000 doanh nghiệp lớn nhỏ và hỗ trợ về tài chính, cơ sở vật chất, xúc tiến thương mại cho gần 900 dự án thuộc nhiều ngành nghề khác nhau. Bà cũng là người khởi xướng 2 dự án được đánh giá cao là cuộc thi khởi nghiệp ở diện tích toàn quốc “Bánh xe Khởi nghiệp – Startup Wheel” và chương trình “Vườn ươm doanh nghiệp trẻ”.

Tốt nghiệp Thạc sĩ Quản trị kinh doanh, bà Hoàng Phi từng thành công trong công việc quản lý kinh doanh, nhưng lại say sưa có hành trình chia sẻ và hỗ trợ nhóm khởi nghiệp trẻ cùng nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ. Giải thưởng Doanh nghiệp xã hội tiêu biểu ASEAN 2017 vừa được nhận mới đó đã phần nào khẳng định giá trị của con một số con phố mà bà đang theo đuổi.

Bà cho biết: “Tôi chưa từng nghĩ mình sẽ đăng ký để được vinh danh ở 1 giải thưởng nào đó. Vì từ trước đến nay, tôi quan niệm là giải thưởng không quan trọng bằng sự đánh giá của mọi người, chức vụ không quan trọng bằng ảnh hưởng tích cực mà mình tạo ra cho cùng đồng. Đến 1 ngày nào đó, khi chúng ta rời khỏi “cái ghế” của chức vụ, những điều lưu lại trong trí nhớ mọi người không phải là một số giải thưởng lớn mà là những điều tốt đẹp tôi đã làm được. Nhưng thật bất ngờ, khi được vinh danh là 1 trong 10 doanh nhân trẻ tiêu biểu có thành tích hoàn hảo trong quản lý doanh nghiệp xã hội khu vực ASEAN, tôi bỗng nhận thấy hồi hộp và cảm xúc lâng lâng khó tả. Tôi thấy vinh dự khi trở thành 1 đại diện cho Việt Nam và hạnh phúc khi thấy công việc của mình đã có những tác động tích cực đến xã hội trong 1 tầm nhìn dài hạn”.

* Lúc nào cũng xuất hiện tràn đầy năng lượng và nụ cười tươi tắn, bà có bí kíp nào không?

– Bí quyết là làm việc nhiều có một số khách hàng trẻ khởi nghiệp. Phần lớn những người khởi nghiệp trẻ tuổi đều lạc quan và nhiều ước mơ lớn. Thậm chí, có những người khởi nghiệp chỉ vì 1 đam mê, thiếu đánh giá rủi ro và cả những thứ cần thiết để “nuôi sống” đam mê đó. Tôi thường phải “kéo” một số khách hàng ấy về thực ở, nhưng rồi tôi cũng được “lây” nguồn năng lượng tích cực và một sốh nhìn đời tươi hồng của họ. Thành công của họ là động lực để tôi tiếp tục gắng sức trong công việc, đôi khi tôi rơi nước mắt trước những thành công sau quá trình khởi nghiệp trầy trật.

Tôi may mắn có sự đồng hành của những người khách hàng chân thành. Giống như câu chuyện mà tác giả Keith Ferrazzi chia sẻ trong cuốn sách Ai che lưng cho khách hàng, tôi đã vượt qua đôi lần khủng hoảng trong nghề nghiệp nhờ sự chia sẻ, động viên của những người khách hàng và cả những “người thầy” thân thiết.

Tôi thừa nhận mình rất cầu toàn, và luôn muốn một sốh tân mình mỗi ngày. Tôi rất sợ sự nhàm chán và lặp lại chính chính mình mình nên tôi hay tự tạo sức ép bằng một sốh đặt ra mục tiêu cao hơn và khác biệt hơn trong công việc. Đôi khi mệt mỏi và kiệt sức đến muốn bỏ cuộc, tôi có thói tự động viên mình bằng một sốh tự hỏi chính mình: là tôi đã chọn lọc con một số con phố này và nhìn thẳng vào những thành quả tôi đã đạt được để thấy rằng mình ít nhất cũng đã làm được điều mình chọn 1 một sốh hiệu quả.

* Những gặp khó gì khiến bà muốn rời bỏ công việc ở trọng điểm, bà có thể chia sẻ thêm?

– Khó khăn thì rất nhiều, như đa số những người khởi nghiệp khác. Dù BSSC trực thuộc Hội Liên hiệp Thanh niên TP.HCM nhưng tôi chọn lọc thi công trọng điểm có dáng dấp của 1 doanh nghiệp xã hội.

Nếu tôi không có bí kíp thật sự của 1 doanh nghiệp khởi nghiệp, không biết đến những sức ép về sản phẩm, khách hàng, tài chính, nhân sự, một số mối quan hệ… thì làm sao đưa ra những chương trình hỗ trợ đúng nhu cầu của giới khởi nghiệp? Khi BSSC là đơn vị tự chủ về kinh phí, một số nhà khởi nghiệp và chúng tôi có mối quan hệ bình đẳng và cùng sinh, họ là khách hàng của chúng tôi. Chúng tôi phải nghiên cứu kỹ, nghiên cứu về một số nhóm đối tượng khách hàng, đánh giá những suy nghĩ, mong muốn ẩn sâu ảnh hưởng đến chọn lọc mua hàng, làm sao để sản phẩm của mình đến được có đông đảo người có nhu cầu…

Tôi vốn là người thận trọng trước mọi chọn lọc lớn nhỏ nên việc tham dự BSSC khi khái niệm “khởi nghiệp” vẫn còn mới mẻ là 1 cuộc thám hiểm thật sự, thoát ra khỏi vùng an toàn có phần nhàm chán trước đó. Ban đầu, việc tham dự vào công việc hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp giống như phép thử giúp tôi góp nhặt những trải nghiệm cần thiết của tuổi trẻ. Nhưng đến nay, tôi thấy rằng chỉ khi làm công việc này, tôi đang sống đúng có tính một sốh, con người của mình. Tôi hạnh phúc vì tìm thấy được ý nghĩa và cả những thành quả nho nhỏ trong công việc.

* Có sự khác nhau trong một sốh khởi nghiệp của phụ nữ và nam giới không?

– Hầu như không có gì khác biệt trên con một số con phố khởi nghiệp của phụ nữ và nam giới, từ lĩnh vực tham dự đến một số thử thách phải đối mặt. Nhưng có vẻ người phụ nữ nào chọn con một số con phố khởi nghiệp thì thường động lực khởi nghiệp của họ có khi còn mạnh mẽ hơn cả nam giới, bởi lẽ họ muốn chứng tỏ rằng “phái yếu” cũng có thể làm nên những thành công lớn.

Tôi cũng từng gặp rất nhiều phụ nữ mạnh mẽ, họ cũng chọn khởi nghiệp trong những tình cảnh vô cùng gặp khó. Dường như phụ nữ thường bắt đầu công việc mình yêu thích, đam mê và mong muốn khẳng định chính mình trước hơn là mục tiêu tìm kiếm sự giàu có…

* Vậy biện pháp khởi nghiệp khác nhau có chọn lọc mức độ thành công khác nhau không?

– Trước đó, tôi từng có 1 chia sẻ khiến cùng đồng mạng thích thú, nội dung là về một sốh khởi nghiệp mà tôi rút ra từ một số nhân vật trong truyện Tam Quốc Diễn Nghĩa (tác giả La Quán Trung và Trần Thọ).

Khởi nghiệp kiểu Lưu Bị còn gọi là khởi nghiệp từ số 0. Lưu Bị là đại diện cho những người có học hành bài bản, nhưng không có vốn, khởi nghiệp vì đam mê theo kiểu “tay không bắt giặc”. Người này phải tự thu phục nhân tài, từng bước thi công và ổn định đội ngũ. Họ về đích hơi chậm nhưng thành công bền vững.

Còn Tào Tháo là người văn võ song toàn, vừa có tài thao lược vừa giỏi chiến đấu. Khởi nghiệp kiểu Tào Tháo thường bắt đầu bằng chiến lược “đứng trên vai người khổng lồ”, dựa vào danh tiếng của 1 doanh nghiệp khác để tạo lập phân khúc riêng. Chiến lược này đến đích khá nhanh nhưng muốn giữ thành công lâu dài thì người khởi nghiệp phải “tinh thông binh pháp”, giữ cho bằng được lợi thế tranh giành.

Những người tích lũy đầy đủ tài chính và bí kíp mới khởi nghiệp giống có nhân vật Tư Mã Ý. Người này thường chọn khởi nghiệp khi cơ hội chín muồi, đủ nhân lực vật lực. Đa số họ sẽ đạt những thành công nhất định, như một sốh dòng họ Tư Mã thống nhất Tam quốc.

Khổng Minh là đại diện cho những người làm thuê cả đời. Dù chỉ là người làm thuê, chưa từng có vị thế cao nhưng họ rất chuyên nghiệp từ tư duy đến một sốh làm việc nên vẫn được người đời kính trọng, tôn vinh. Điều khó nhất của những người này là giữ được lương tri, vượt qua mọi cám dỗ về vật chất.

Người khởi nghiệp kiểu cha truyền con nối có vẻ thích hợp có nhân vật Tôn Quyền – vị quân chủ nổi tiếng của nước Ngô. Người khởi nghiệp theo kiểu này cần có tầm nhìn xa trông rộng, đón nhận nhường ngôi trong những thời điểm thích hợp, không nên tham quyền. Trong truyện, nhân vật Tôn Quyền giữ ngôi quá lâu nên về sau nước Ngô không còn duy trì được sự hưng thịnh.

Ví von câu chuyện này để thấy không có biện pháp chung, thành công cũng có nhiều định nghĩa và một sốh nhìn nhận. Trong khởi nghiệp, con một số con phố không đóng vai trò chọn lọc bằng tầm nhìn, sự dự định, năng lực thực thi, 1 phần tính một sốh và cả nhân tố may mắn nữa.

* Vậy đâu là gặp khó lớn nhất thường khiến khởi nghiệp thất bại?

– Khó khăn nhất là tìm ra điểm gặp nhau giữa sản phẩm và khách hàng, hay nói một sốh khác hiểu được “địa cầu nội khu” mà khách hàng đang “sống”. Hơn 6 năm về trước, kế hoạch của tôi là làm theo mô hình Vườn ươm doanh nghiệp phổ biến trên địa cầu, đó là tìm kiếm, tuyển chọn ý tưởng khả thi và ươm tạo ý tưởng đó. Sự thành công của doanh nghiệp khởi nghiệp sẽ gắn có ích lợi của vườn ươm thông qua mức chia sẻ cổ phần hay kinh phí đóng góp. Nhưng tôi bị thất bại có mô hình này.

Tâm lý nhìn chung, người khởi nghiệp thời điểm đó ngại chia sẻ ý tưởng vì sợ mất “bản quyền” và ngại đàm phán về chia sẻ cổ phần vì chúng ta quan tâm phần có. Hơn nữa, chính người khởi nghiệp cũng không đủ niềm tin vào 1 nơi nào đó có thể giúp gì được cho họ.

Lúc đó, tôi đã từng rất đau đáu tự hỏi vì nguyên nhân gì mà mô hình được áp dụng ở một số nước rõ ràng là vậy, nhưng vì nguyên nhân gì mà lại chẳng thể áp dụng có Việt Nam? Về sau, tôi hiểu ra là BSSC phải gắng sức khởi nghiệp thành công đã, không cần thành công to tát nhưng chúng tôi phải ghi được “bàn thắng”, phải làm ra những “sản phẩm” tốt tạo được niềm tin có “khách hàng”, khi đó, “khách hàng” sẽ tự tìm đến. Tôi cũng hiểu rằng, mỗi kế hoạch hay mô hình đều phải một sốh tân rất nhiều trước khi tìm ra được 1 mô hình thích hợp.

Sau này, tôi gặp nhiều khách hàng khởi nghiệp có suy nghĩ giống tôi ngày trước, họ rất giống tôi, luôn tự hỏi vì nguyên nhân gì mà sản phẩm của họ tốt, đẹp mà không nhận được sự quan tâm của khách hàng. Từ bí kíp của mình, chúng tôi giúp một số khách hàng tìm một sốh để khách hàng nhận thấy giá trị sản phẩm của họ trong phân khúc rộng lớn và nhiều tranh giành. Tôi thấy, đừng sợ một sốh tân nếu sự một sốh tân đó làm khách hàng cho phép chúng ta lại gần họ hơn.

* Làm thế nào để khách hàng nhận thấy sản phẩm doanh nghiệp khởi nghiệp trẻ trong phân khúc rộng lớn, bà có thể chia sẻ thêm?

– Chúng tôi giúp một số nhà khởi nghiệp đã đi vào hoạt động sản phẩm và tạo cơ hội để họ được tiếp cận trực tiếp có khách hàng lẫn nhà đầu tư. Hằng năm, BSSC tổ chức Sàn chuyển nhượng và đầu tư Khởi nghiệp cũng như Startup Day là để một số nhà khởi nghiệp trẻ có thể có sản phẩm của họ đến “khoe” và “trình diễn” giá trị của sự sáng tạo có mọi người, đồng thời là những áp dụng độc đáo của một số sản phẩm, dịch vụ đó trong môi trường kinh doanh GĐ này.

Các sản phẩm có mặt ở ngày hội đều đã được tuyển chọn và đã đi vào hoạt động dần từ nhiều vòng thi Startup Wheel cũng như sự gọt giũa từ một số tổ chức hỗ trợ và ươm tạo doanh nghiệp. Chúng tôi đề nghị mỗi doanh nghiệp, nhóm khởi nghiệp đã đi vào hoạt động sản phẩm từng bước 1, từ kế hoạch kinh doanh, thử nghiệm sản phẩm, đến nhận diện thương hiệu, có trí tuệ…

Tại Startup Day, hàng ngàn khách hàng, nhà đầu tư, doanh nhân, chuyên gia… sẽ có những đánh giá đa diện về sản phẩm. Đây là điều kiện để doanh nghiệp khởi nghiệp biết sản phẩm, dịch vụ của mình có cung cấp đúng nhu cầu phân khúc không, mức độ quan tâm của khách hàng đến đâu…

Tôi thấy người khởi nghiệp nhìn chung rất thiếu những kênh tài liệu tiên liệu phân khúc. Thực tế, kinh phí cho 1 nghiên cứu kỹ phân khúc là không nhỏ, nên doanh nghiệp khởi nghiệp cũng như doanh nghiệp vừa và nhỏ thường chỉ nắm sơ bộ tài liệu phân khúc dựa trên những nghiên cứu kỹ chung hoặc quan sát cá nhân là chủ yếu. Nếu có xem xét ý kiến của những người thân, khách hàng bè cũng chưa chắc nhận được câu trả lời thấu đáo. Cơ hội gặp gỡ nhiều khách hàng thân sơ ở một số hội chợ khởi nghiệp là dịp để sản phẩm được đánh giá 1 một sốh khách quan.

* Bà đánh giá ra sao về tư duy khởi nghiệp của một số khách hàng trẻ qua một số năm?

– Tôi thấy người khởi nghiệp càng ngày càng trẻ và giỏi. Trong 1 hội thảo đánh giá về thế hệ Y (người sinh trong GĐ từ năm 1986 – 2000), có nghiên cứu kỹ cho rằng chỉ vài ba năm nữa, thế hệ này là thành phần lớn nhất trong tổng lực lượng lao động ở Việt Nam. Họ sẽ là những người khởi nghiệp năng động, sáng tạo, có nhiều đột phá trong suy nghĩ và một sốh làm. Họ có cơ hội tiếp thu nhiều kiến thức mới mẻ từ ngoại khu nên càng ngày càng có tư duy nhạy bén về nhu cầu của phân khúc.

Một thực ở cho thấy tính nhanh nhạy này. Nếu như trước đó, một số mô hình khởi nghiệp thường “mải mê” hướng đến người dùng cuối thì nay, một số khách hàng trẻ đã quan tâm hơn đến vấn đề nhân sự, vận hành kinh doanh của doanh nghiệp SME. Không ít doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam đang mong muốn áp dụng công nghệ mới hay tạo ra những một sốh tân đột phá về kinh doanh, phá vỡ những hạn chế về nguồn vốn lẫn nguồn nhân lực. Trong khi đó, một số doanh nghiệp khởi nghiệp càng ngày càng năng động, tự tin và có sức sáng tạo lớn, tiếp thu nhanh nhiều kiến thức, công nghệ mới nên có thể đưa ra nhiều ý tưởng kinh doanh mới lạ.

Điểm bất lợi của startup là thiếu vốn đầu tư và không tìm được nơi thử nghiệm sản phẩm. Cái bắt tay giữa doanh nghiệp và một số khách hàng khởi nghiệp sẽ có lợi cho đôi bên: SME tìm được 1 biện pháp hữu ích để doanh nghiệp “lột xác” mới mẻ hơn, đồng thời phía startup có thể tìm được đối tác sử dụng và đã đi vào hoạt động ý tưởng của mình. Thị trường cũng đang dần đón nhận những cái bắt tay đầy hiệu quả này.

Trong Startup Wheel vừa qua, Eye-Q Tech – quán quân của cuộc thi – 1 hệ thống camera thông minh áp dụng “Thuật toán theo dõi và nhận dạng khuôn mặt”, giúp đánh giá giới tính, độ tuổi, đo lường hành vi, mật độ quay lại của khách hàng… có mức độ chính xác lên đến 95% đã có được cơ hội áp dụng thử nghiệm ở chuỗi cà phê The Coffee House.

Cùng có sự cởi mở trong môi trường kinh doanh GĐ này, những người khởi nghiệp tích cực sẽ nhận được nhiều giá trị từ hệ sinh thái khởi nghiệp.

* Có nhiều ý kiến cho rằng hệ sinh thái khởi nghiệp của Việt Nam còn yếu kém, nên một số khách hàng khởi nghiệp hầu như chưa được hỗ trợ đúng mức. Bà nghĩ sao về điều này?

– Hệ sinh thái khởi nghiệp được tạo ra từ nhiều thành phần, trong đó có một số doanh nhân, nhà đầu tư, có những đơn vị hỗ trợ khởi nghiệp như BSSC, có một số nhà hoạch định chính sách bán hàng nhưng cốt lõi vẫn là năng lực và tinh thần của một số nhà khởi nghiệp và cùng đồng người tiêu dùng. Nếu chúng ta cứ mãi đứng ngoài than vãn, thất vọng mà không trực tiếp tham dự 1 một sốh “máu lửa” theo đúng vai trò của mình thì làm sao có thể làm hệ sinh thái khởi nghiệp của Việt Nam sinh sôi, phát triển?

Nhiều người chỉ tìm đến BSSC có mục đích tìm vốn, nhưng chúng tôi muốn cùng họ thi công một số công cụ, công đoạn để khởi nghiệp thành công. Thực ra, nhiều người vẫn nghĩ rằng, có vốn là mô hình khởi nghiệp có thể phát triển được, nhưng bí kíp của tôi thì vốn chưa đủ nếu khách hàng không thi công được năng lực lõi, một số mối liên kết và một số công cụ để hiện thực hóa một số ý tưởng và kế hoạch.

Con một số con phố phía trước của BSSC còn rất dài, vì cùng đồng khởi nghiệp của Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ. Dù còn nhiều thử thách phía trước nhưng tôi luôn yêu công việc mình đang theo đuổi. Với tôi, BSSC trở thành 1 phần quan trọng của thời tuổi trẻ tươi đẹp. Ở đó, tôi đã có rất nhiều tình cảm của đồng nghiệp, khách hàng bè và đối tác cũng như những bài học đáng giá về cuộc sống. Vậy nên tôi chưa bao giờ hết hào hứng có niềm tin mà một số khách hàng khởi nghiệp dành cho mình.

* Cảm ơn bà về những chia sẻ trên.

Chen chân vào kênh bán lẻ trung tâm thương mại: Bài toán con gà và quả trứng có một số doanh nghiệp khởi nghiệp

Theo XUÂN LỘC thực hiện – Tranh: Hoàng Tường/DNSGCT

DNSGCT

Căn hộ Waterina Suites nằm trong dòng căn hộ đẳng cấp nằm trong trọng điểm hành chính quận 2 thuộc phường Thạnh Mỹ Lợi, đó chính là sản phẩm liên doanh giữa Công ty Thiên Đức và Maeda Jimusho (Nhật Bản). Xem thêm tài liệu https://waterinasuites.info/#gia-ban-waterina-suites

Tìm hiểu thêm https://giakhanhland.vn/ban-can-ho-quan-9/

0 replies

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *