Chưa hãng HK giá rẻ nào ở ĐNÁ ‘bay’ nhanh như Vietjet: Chỉ sau 5 năm cho Jetstar ‘hít khói’, lượng hành khách đã vượt mặt cả ông lớn Vietnam Airlines

Vietjet Air đã chiếm được thị đa số trong dao động thời gian ngắn đáng kinh ngạc. Tuy nhiên bên cạnh nhiều điểm mạnh, hãng hàng không này cũng đối mặt có không ít thách thức.

Theo website chuyên về hàng không CAPA thì Vietjet đã mau chóng thi công được 1 địa điểm quan trong trong 1 phân khúc hàng không phát triển nhanh bậc nhất địa cầu và nổi lên như 1 trong những hãng hàng không giá rẻ danh tiếng Đông Nam Á.

Vietjet hiện chiếm 42% thị phần nội địa và 27% tổng thị phần trong cả ngành. Hãng này cũng liên tục báo lãi kể từ năm 2013.

Tuy nhiên, cũng phải nói thêm rằng 1 mật độ lợi nhuận không nhỏ của Vietjet được tạo ra thông qua nghiệp vụ “sale and lease back” (phân phối và cho thuê lại máy bay). Hiện ở Vietjet đang phải chịu khoản khí bảo trì máy bay khá thấp tuy nhiên một số chuyên gia nhận định trong tương lai không xa khoản giá thành này sẽ tăng lên cộng thêm việc tranh giành càng ngày càng gay gắt trong bối cảnh Vietjet muốn mở rộng mạng lưới bay quốc tế sẽ khiến họ gặp nhiều gặp khó hơn.

Dưới đây, trang CAPA đã đánh giá chi tiết ma trân SWOT của Vietjet bao gồm điểm mạnh, điểm yếu, thời cơ và thách thức mà hãng hàng không này gặp phải.


Điểm mạnh

Việt Nam là 1 trong những phân khúc hàng không phát triển nhanh bậc nhất địa cầu

Điểm mạnh Thứ nhất của Vietjet có lẽ phải kể đến là thời điểm công bố phân khúc quá tuyệt vời. Thời điểm Vietjet bắt đầu cất cánh là khi Việt Nam đang trên đà tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ, GDP đã tăng ít nhất 5% mỗi năm kể từ khi Vietjet ra đời đi kèm có đây là mức lương và số dân thuộc nhóm có lương trung bình không ngừng tăng trưởng.

Nhiều người đã chuyển từ một số phương tiện như xe khách và tàu hỏa các con phố dài sang máy bay. Từ mức khiêm tốn 12 triệu khách trong năm 2012, đến năm 2016 số lượt khách mà ngành hàng không Việt Nam phục vụ đã lên đến 28 triệu. Tính cả khách quốc tế thì con số tăng từ 25 lên 52 triệu.

Sức tăng trưởng của Vietjet đến chủ yếu từ phân khúc nội địa tuy nhiên một số đối thủ trong và ngoài nước cũng đều đang mở rộng mau chóng trong bối cảnh nhu cầu kết nối bằng các con phố hàng không ngày 1 tăng.

Bản thân Vietjet không phải thu hút bất kỳ vị khách nào vốn đã và đang quen bay có những hãng hàng không lớn khác. Họ nhắm chủ yếu vào những bạn bay lần đầu và những người không không ngừng nghỉ bay thông qua việc cung cấp mức giá vé rất rẻ. Tốc độ tăng trưởng có phân khúc trong nước của Vietjet hiện đạt gần 70% kể từ năm 2012.

Tăng trưởng lượng hành khách qua một số năm (triệu người)

Tăng trưởng lượng hành khách qua một số năm (triệu người)

Vietjet mau chóng chiếm được thị phần đáng kể

Khởi đầu là 1 startup, tới nay Vietjet đã trở thành người tiên phong trên phân khúc trong dao động thời gian ngắn đáng kinh ngạc. Trong năm 2016, lượng hành khách mà Vietjet chuyên chở thậm chí lớn hơn cả Vietnam Airlines và họ chiếm 42% thị phần nội địa.

Với kích cỡ phân khúc nội địa ở mức trung bình (trên 20 triệu hành khách), việc chiếm được địa điểm dẫn đầu trong chỉ 5 năm là 1 thành tích cực kỳ đáng nể. Có thể so sánh có phân khúc tương tự là Philippines khi mà hãng Cebu Pacific đã phải mất hơn 1 thập kỷ mới vượt qua được Philippines Airlines. Thậm chí, gã khổng lồ hàng không giá rẻ AirAsia cũng phải mất tới 6 năm mới chiếm được địa điểm dẫn đầu phân khúc nội địa ở Malaysia.

Cũng cần phải nói thêm rằng, Vietjet không phải hãng hàng không giá rẻ Thứ nhất của Việt Nam nhưng họ có lợi thế là người đi đầu. Jesstar Pacific trở thành hãng hàng không giá rẻ Thứ nhất của Việt nam vào năm 2008 khi doanh nghiệp trước đây là Pacific Airlines đã tái thiết thương hiệu và chuyển sang mô hình giá rẻ. Tuy nhiên, Jetstar chứng kiến tình hình kinh doanh yếu kém, không có bất kỳ hoạt động mở rộng nào kể từ năm 2013 và Vietjet đã tiện dụng trở thành hãng hàng không giá rẻ lớn nhất Việt Nam.

Trong năm 2016, Jetstar Pacific chỉ chiếm ít hơn 14% phân khúc nội địa còn Vietjet nắm giữ dao động 10% phân khúc quốc tế thì đến nay Vietjet gần như chiếm gần gấp 3 lần con số đây nhờ nhu cầu kết nối bằng các con phố hàng không tăng cao. Vietjet chuẩn bị sẽ vận chuyển 17 triệu hành khách trong cả năm 2017, 25 triệu hành khách vào năm 2018 và đạt mức 30 triệu hành khách vào năm 2019.

Lượng hành khách Vietjet chuyên chở qua một số năm.
Lượng hành khách Vietjet chuyên chở qua một số năm.

Chi phí rẻ

Điểm mạnh thứ hai của Vietjet là có giá thành trên mỗi đơn vị sản phẩm thuộc hàng thấp nhất châu Á cũng như địa cầu. Quý I/2017, giá thành cho 1 ghế cung ứng trên 1km (CASK) của hãng ở mức chưa đến 4 cent, loại bỏ giá thành nhiên liệu thì còn thấp Bên cạnh đây. Điều này đặc thù có lợi ở Việt Nam – phân khúc nhạy cảm có giá và chỉ số biên lợi nhuận thấp.

Trong một số hãng hàng không giá rẻ (LLC) là doanh nghiệp đại chúng, chỉ có AirAsia, Wizz Air, Ryanair và Cebu Pacific có chỉ số CASK ở mức từ 4 cent trở xuống.

Hiện ở Vietjet còn kỳ vọng sẽ giảm được CASK xuống thấp Bên cạnh đây trong tương lai vì đội tàu bay sẽ được mở rộng, đặc thù là có thêm nhiều máy bay thận rộng. Khi mà mức độ tranh giành trên phân khúc hàng không Việt Nam phát triển thành khốc liệt Bên cạnh đây, diện tích và mức giá thành thấp của VietJet sẽ là 1 lợi thế tranh giành quan trọng. Nếu như 2 năm qua, đội bay của Vietjet chủ yếu là dòng A321 thì cuối năm nay, hãng sẽ đâyn những chiếc A321 neo Thứ nhất vào dao động cuối năm nay. Đến đầu năm 2018, hãng sẽ bắt đầu cho hoạt động thế hệ máy bay 240 chỗ mới này.

Doanh thu từ một số dịch vụ phụ trợ (ancillary revenue) là yếu tố quan trọng tạo nên thành công của đa số một số hãng hàng không giá rẻ (LCC). Đây cũng là yếu tố đã giúp VietJet mau chóng có lợi nhuận. Hiện nguồn này đâyng góp hơn 23% doanh thu của VietJet. Một số ít LCC đạt mật độ hơn 30%, nhưng 23% là con số rất đáng ngưỡng mộ đối có 1 hãng còn non trẻ, đặc thù là ở châu Á.

Nhìn chung giá thành thấp là vấn đề rất quan trọng ở Việt Nam – 1 phân khúc vốn rất nhạy cảm về giá. Khi tranh giành càng ngày càng tăng thêm, 1 số hãng hàng không giá rẻ khác sẽ tham dự vào phân khúc thì diện tích của Vietjet cộng có lợi thế giá rẻ sẽ giúp họ vươn lên dẫn đầu.

Xây dựng thương hiệu và hệ thống phân phối

Một thế mạnh khác là hãng đã thi công được 1 thương hiệu mạnh và được nhận diện tốt ở Việt Nam nhờ công tác truyền thông tốt và mạng lưới phân phối qua một số doanh nghiệp lữ hành ở địa phương. Theo tính toán của CAPA, mức độ nhận diện của thương hiệu Vietjet Air ở Việt Nam lên tới 98%. Đây là yếu tố quan trọng vì ở đa số người Việt vẫn mua vé qua đại lý thay vì đặt trực tiếp trên Internet.

Có được kết quả đây là nhờ ngay từ đầu, Vietjet đã đưa ra chiêu bài PR có hình ảnh “hãng hàng không bikini” đặc thù thu hút hành khách.

Kể từ năm 2015, Vietjet cũng chấm dứt việc trích lại tiền hoa hồng cho một số đại lý mà thay vào đây chỉ trả cho phía họ 1 khoản phí khích lệ tương đương dao động 0,03% giá vé. Như vậy, giá thành cho khâu phân phối của Vietjet vô cộng thấp và từ đây giúp họ giảm được giá vé xuống mức thấp nhất có thể.

Điểm yếu

Hiện hãng vẫn chưa tìm được đối tác liên doanh dù đã đàm phán có một số hãng LCC ở châu Á ngay từ khi mới thành lập. Một số thương vụ tiềm năng chẳng thể đi đến hồi kết và hiện liên doanh duy nhất (ở Thái Lan) đang đối mặt có nhiều gặp khó.

Thai Vietjet ra đời từ năm 2013 nhưng đến tháng 9/2016 mới đi vào hoạt động vì vướng mắc về thủ tục. Bên cạnh đây đối tác ban đầu là hãng hàng không Thái Lan Kan Air đã phân phối đa số cổ phần cho 1 nhóm nhà đầu tư Thái từ đầu năm 2015. Quý I/2016 Vietjet cũng đã phân phối cổ phần ở đây cho 1 nhà đầu tư Việt Nam, khiến mật độ có giảm xuống chỉ còn 9%, đẩy hãng vào thế bị động.

Thai Vietjet là 1 hãng nhỏ chỉ có 3 tàu bay và khai thác 3 chặng nội địa, Bên cạnh đây còn phải đối mặt có sự tranh giành khốc liệt trên phân khúc Thái Lan. Dù Thái Lan là phân khúc khổng lồ và đang tăng trưởng tốt, Vietjet là kẻ đến sau và thương hiệu được rất ít người biết đến.

Chính điều này cũng cản trở nỗ lực tăng sức mạnh thương hiệu ở ngoại khu Việt Nam. Trước tiên hãng cần mở rộng hoạt động trên một số chặng bay quốc tế, tận dụng mạng lưới phân phối trong nước.

Cuối cộng: Phần lớn lợi nhuận của Vietjet đến từ hoạt động phân phối và thuê lại (sale and leaseback). Kể từ cuối năm 2014, hãng bắt đầu ký thỏa thuận có Airbus và đã nhận 28 máy bay đặt hàng từ Airbus, phân phối và cho thuê lại toàn bộ số máy bay này.

Đây là hoạt động mà một số LCC thường sử dụng để tạo ra lợi nhuận mau chóng. Tuy nhiên, về dài hạn nó sẽ biến thành điểm yếu vì cuối cộng hãng sẽ phải trả giá thành cao hơn so có giá thuê trung bình khi tuổi thọ máy bay tăng lên.

Nhìn chung, Vietjet chẳng thể có lợi nhuận trong ba năm qua nếu không được hưởng giá nhiên liệu thấp, giá thành bảo trì thấp và lợi nhuận từ hoạt động phân phối và cho thuê lại máy bay. Chi phí bảo trì chỉ chiếm dưới 3% tổng giá thành của Vietjet trong GĐ giữa năm 2015 và 2016. Trong khi đây một số LCC khác, lĩnh vực bảo trì khu vực nhìn chung chiếm hơn 5% tổng giá thành, thậm chí một số trường hợp con số này lên tới trên 10%.

Cơ hội và thách thức

Việt Nam đang nổi lên là 1 điểm du lịch được ưa thích khi số lượt khách đã vượt mốc 10 triệu trong năm 2016, tăng 26% so có năm trước. 9 tháng đầu năm 2017 con số tiếp tục tăng 30% so có cộng kỳ năm ngoái. Xu hướng này được tiên liệu sẽ còn kéo dài. Đây chính là thời cơ cho Vietjet.

Hiện hãng đã có một số chuyến bay đều đặn tới Hàn Quốc, Đài Loan, Malaysia, Thái Lan và Campuchia. Trung Quốc – nguồn khách du lịch lớn nhất và tăng trưởng nhanh nhất – hiện mới có các con phố bay charter (chuyến bay thuê bao chỉ dành cho du khách của 1 hãng lữ hành) nhưng sẽ sớm có các con phố bay chính thức.

Hãng cũng chuẩn bị sẽ mở các con phố bay tới Nga và Nhật Bản trong tương lai gần. Đặc biệt Nhật Bản đã nổi lên như 1 phân khúc chiến lược quan trọng đối có Vietjet sau khi hãng này ký thoả thuận có Japan Airlines vào tháng 7/2017. Ngoài ra trong vòng 3 năm tới, họ hướng đến việc mở 1 các con phố bay dài tới những điểm đến như Úc và Mỹ mặc dù hướng tập trung GĐ này vẫn chỉ là những phân khúc mới nổi đang phát triển mau chóng.

Đội bay của Vietjet
Đội bay của Vietjet

Hãng đang bắt đầu theo đuổi thương quyền 6 (là quyền lấy hành khách, hàng hoá, thư tín từ 1 quốc gia thứ hai đến 1 quốc gia thứ ba qua lãnh thổ thuộc nước của nhà khai thác, ví dụ vận chuyển khách từ Campuchia sang Nhật Bản đi qua sân bay Tân Sơn Nhất). Nếu thành công, VietJet có thể mở ra 1 GĐ tăng trưởng mới khi mà phân khúc nội địa bị bão hòa. Vị trí địa lý của Việt Nam rất dễ dàng cho việc vận chuyển hành khách đi từ Đông Nam Á tới Đông Bắc Á.

Vietjet cũng đang tìm kiếm một số hình thức hợp tác như xuất vé liên hãng (interline) hoặc bay liên danh (codeshare) có một số hãng khác.

Cơ hội có nhiều nhưng thách thức cũng không ít.

Thứ nhất là môi trường tranh giành càng ngày càng khốc liệt. Các hãng hàng không danh tiếng Đông Nam Á như AirAsia và Lion đều đang có kế hoạch lập liên doanh ở Việt Nam. Cụ thể, ngày 31/3 vừa qua, phía AirAsia đã thông báo về việc ký kết thoả thuận có 1 đối tác ở Việt Nam để mở hãng hàng không mới ở quốc gia này. Trong khi đây, nguồn tin của CAPA cho biết, phía Lion Air vẫn đang trong quá trình chọn đối tác trong nước để lập nên liên doanh Batik Vietnam. Ngoài ra, VietStar – 1 hãng nội địa khác – mới đây đã được cấp phép và có kế hoạch bắt đầu cung cấp dịch vụ từ cuối năm nay hoặc đầu năm sau.

Nếu bởi thế, bất kỳ sự xuất hiện của 1 hãng hàng không mới nào ở phân khúc Việt Nam cũng có thể dẫn tới hiện trạng dư thừa, gây sức ép khiến lợi nhuận từng đơn vị sẽ giảm. Dĩ nhiên Vietjet nắm trong tay lợi thế là người đi trước nhưng AirAsia và Lion Air lại có bề dày bí kíp trong phân khúc toàn khu vực Đông Nam Á nhờ vậy họ có thể cung cấp nguồn lực dồi dào cho liên minh mới mở ở Việt Nam.

Nhìn chung phân khúc Việt Nam sẽ chẳng thể hỗ trợ 1 startup mới – huống chi ở đây là 2. Nếu liên minh Vietnam AirAsia của AirAsia và Batik Vietnam của Lion Group được đưa vào hoạt động ở Việt Nam, phân khúc sẽ phát triển thành tranh giành khốc liệt hơn bao giờ hết.

Tốc độ tăng trưởng bắt đầu chậm lại

Sau khi tăng trưởng 20% – 30% trong GĐ 2012 – 2016, phân khúc hàng không Việt Nam sẽ giảm tốc. Tăng trưởng ở phân khúc nội địa suy giảm sẽ tạo ra sức bắt buộc Vietjet phải dựa nhiều hơn vào phân khúc quốc tế vốn không hề tiện dụng. Bên cạnh đây tăng trưởng nhu cầu du lịch nội địa hiện cao gấp 4-5 lần tăng trưởng GDP là 1 mật độ không bền vững.

Cũng như một số hãng khác, hiện trạng quá tải ở sân bay Tân Sơn Nhất sẽ ảnh hưởng khá nhiều đến khả năng tăng trưởng của Vietjet. Với gần 200 máy bay đặt hàng có Airbus, Vietjet có thể rơi vào hiện trạng thừa máy bay nếu cơ sở hạ tầng tiếp tục quá tải và phân khúc nội địa tăng trưởng chậm lại đáng kể. Thị trường quốc tế có nhiều tiềm năng hơn và cũng đã là trọng tâm phát triển của Vietjet trong năm 2017, nhưng đây là phân khúc khốc liệt hơn nhiều so có nội địa. Thị trường Việt Nam khó có thể hỗ trợ quá 100 máy bay.

Quyết định đặt 100 chiếc 737 MAX tử Boeing năm 2016 khiến nhiều người sửng sốt bởi có 2 loại máy bay thân hẹp trong đội tàu bay là điều bất thường đối có 1 LCC có diện tích như Vietjet.

Vân Đàm

Theo Trí Thức Trẻ/CAPA

Căn hộ Waterina Suites nằm trong dòng căn hộ cấp cao nằm trong trọng điểm hành chính quận 2 thuộc phường Thạnh Mỹ Lợi, đây chính là sản phẩm liên doanh giữa Công ty Thiên Đức và Maeda Jimusho (Nhật Bản). Xem thêm tài liệu https://waterinasuites.info/#gia-ban-waterina-suites

Tìm hiểu thêm https://giakhanhland.vn/ban-can-ho-quan-9/

0 replies

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *