Lái xe Uber có phải là người làm công của Uber?

Một tháng sau khi chính quyền đô thị London cấm Uber làm việc, tới lượt Australia có thể đưa ra lệnh cấm đối có mô hình làm việc vận tải này. Liệu mhững tài xế Uber có phải là đối tác hay thực sự là nhân viên của Uber? Trả lời câu hỏi này có thể làm mhữngh tân đáng kể mô hình kinh doanh chia sẻ này.

An toàn là trên hết

Trong khi chính quyền đô thị London cấm hãng xe công nghệ Uber làm việc trên địa bàn vì “mhữngh tiếp cận và hành xử của Uber biểu hiện sự thiếu trách nhiệm đối có vấn đề an toàn của công chúng”, quan điểm của Nghiệp đoàn Vận tải Australia (TWU) khi trình bày kiến nghị lên Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải nước này là Uber – Australia đang “hạ thấp mhững nguyên tắc cùng đồng”.

Uber – Austrlaia hiện đang bị tổ chức Công bằng lao động (Australia) điều tra, tham khảo việc hợp đồng giữa hãng có mhững lái xe có vi phạm luật quốc gia này.

“Chúng tôi muốn Uber tiếp tục làm việc ở Australia, nhưng chỉ khi hãng này cung cấp kỳ vọng của cùng đồng về khía cạnh an toàn và công bằng, dành cho cả lái xe và người sử dụng dịch vụ” – Tony Sheldon – Chủ tịch TWU – tuyên bố – “Chúng tôi đều ủng hộ mhững nền móng chia sẻ dịch vụ vận tải, nhưng sẽ mạnh mẽ phản đối những dịch vụ được thi công trên cơ sở thiếu an toàn, thiếu tầm nhìn và bóc lột mhững lái xe”.

Giám đốc điều hành Hiệp hội Taxi Australia, Blair Davies, đầu tuần qua, khẳng định “chọn lọc của London là 1 hành động dũng cảm và quan tâm tới mong muốn của công luận”.

“Uber đã đùa giỡn có luật pháp ở khắp nơi trên toàn cầu và chúng tôi muốn chính quyền mhững nước giám sát họ nghiêm ngặt hơn, đặc trưng là ở Australia và Mỹ” – ông Davies nói – “Chúng tôi càng ngày càng ghi nhận nhiều tình huống bạn bị tấn công trên mhững phương tiện vận chuyển của Uber, gần đó nhất là 1 vụ tài xế Uber hiếp dâm ở Sydney. Chúng tôi cũng nhận được báo cáo về mhững tình huống tương tự ở Brisbane”.

Nhân viên hay đối tác?

Trong toàn bộ những rắc rối pháp lý của Uber thời gian qua, vấn đề căn bản đe dọa mô hình kinh doanh này không phải là cuộc chiến pháp lý có chính quyền 1 đô thị hay 1 quốc gia, thay vào đó là hiện trạng việc làm của mhững tài xế Uber. Họ có phải là bên B đích thực trong mhững hợp đồng có Uber, có tư mhữngh là người đang có và kinh doanh chiếc xe của mình, như Uber hay khẳng định, hay họ thực sự là nhân viên của Uber, có ích lợi, trả lương bổng làm thêm giờ và mhững khoản thưởng khác? Trả lời câu hỏi này có thể làm mhữngh tân đáng kể mô hình kinh doanh chia sẻ này.

Nhưng trong 1 số vụ kiện, người lái xe đang tranh cãi rằng bất chấp những tuyên bố công khai, Uber thực ở cư xử có lái xe như 1 ông chủ. Do đó, mhững lái xe đòi hỏi những ích lợi mà luật pháp bảo đảm cho người làm công – điều mà Uber hiện từ chối cung cấp.

Trước đó, mhững tòa án cấp thấp ở California và New York, và đầu tuần này là 1 tòa án ở Anh, xác nhận rằng câu trả lời là “Có”. Theo đó, Uber là 1 chủ sở hửu vì có quyền kiểm soát đáng kể về mhữngh mhững tài xế thực hiện công việc của họ. Tuy nhiên, mhững tòa án liên bang khác lại phản đối quan điểm này. Và vì vậy, vấn đề còn lâu mới được giải quyết dứt điểm.

Thoạt nhìn, dường như Uber có lập luận nghiêm ngặt, rằng họ không kiểm soát hoặc chỉ đạo mhững tài xế. Nhưng khi tham khảo vấn đề kỹ càng hơn, 1 số tòa án đã phát hiện ra rằng Uber thực sự có kiểm soát mhững lái xe. Giá vé không được thỏa thuận có bạn, thay vào đó do Uber quy định. Người lái xe phải tuân theo quy tắc hiệu suất của Uber. Chúng không được thấp hơn mức phân tách trung bình tối thiểu mà Uber đặt ra. Họ buộc phải hưởng ứng mhững chuyến đi được giao cho họ và lái xe theo tuyến các con phố được chỉ dẫn trong áp dụng.

Uber “khuyến cáo” về mhững quy tắc hành vi của lái xe, giả dụ ngôn ngữ thảo luận có hành khách, và cấm tiếp xúc có hành khách sau khi dùng xong dịch vụ. Khi tài xế vi phạm quy tắc, Uber gửi “lời khuyên” để sửa đổi hành vi của họ – 1 đặc điểm điển hình cho mối quan hệ ông chủ và nhân viên. Và Uber cũng loại trừ những người lái xe liên tục vi phạm mhững quy tắc của hãng. Trên thực ở, nhiều lái xe tùy thuộc về kinh tế đối có Uber để duy trì công việc.

Ngay cả khi hiệu quả ròng trên lương bổng của lái xe là tích cực, tác động tổng thể vẫn có thể tiêu cực bởi vì nhiều lái xe tiềm năng sẽ bị loại ra. Địa vị nhân viên của người lái xe cũng đảm bảo làm mhữngh tân thành phần của lực lượng lao động của Uber. Là chủ sở hửu, Uber sẽ phải chịu trách nhiệm lớn hơn về những thiệt hại gây ra bởi người lái xe, và sẽ phải kiểm tra nghiêm ngặt hơn.

Thay vì 1 đội ngũ nhân viên được phân quyền rộng lớn, Uber sẽ thu nhỏ số lượng lái xe làm việc toàn thời gian. Tình trạng nhân viên sẽ làm chậm lại việc tuyển dụng, phân loại ra nhiều người làm việc phân phối thời gian – chính là những người cần lương bổng bổ sung từ việc khai thác thời gian nghỉ ngơi trong ngày của mình.

Thay đổi căn bản nhất mà vị thế nhân viên có lại là quỹ đạo của ngành kinh doanh độc quyền này. Giống như Uber, nhiều nền móng chia sẻ tạo ra mhững thời cơ để điều phối việc thảo luận ngang hàng, cho phép mọi người tự do làm mọi thứ – xe hơi, nhà cửa, hàng hoá và kỹ năng. Nếu Uber là 1 doanh nghiệp vận tải sử dụng mhững lái xe, câu hỏi đặt ra là vô số áp dụng tương tự bởi thế có thể tồn ở trước sự chuyển đổi vị thế làm việc này?

Thế giới chia sẻ mới đã làm được rất nhiều điều bằng mhữngh loại bỏ rào cản thương mại. Nó loại bỏ chủ nghĩa bảo hộ và tăng tính tranh giành, thúc đẩy mau chóng việc gia nhập vào mhững ngành nghề trước đó, giảm kinh phí cho người tiêu dùng và giúp khai thác mhững tài sản hiệu quả hơn.

Nhưng, chẳng thể phủ nhận, nó cũng phá vỡ sự bảo vệ phúc lợi lâu dài mà mhững thế hệ trước đã chiến đấu rất mạnh mẽ để đảm bảo cho người lao động. Vụ kiện của Uber có thể thành công trong việc khôi phục lại mhững biện pháp bảo vệ này. Nhưng nó sẽ trả cái giá (không chờ mong) lớn lao, lãng phí nhiều lợi ích của nền kinh tế chia sẻ.

Theo Lê Thành Lương

Lao động

Căn hộ Waterina Suites nằm trong dòng căn hộ cấp cao nằm trong trọng điểm hành chính quận 2 thuộc phường Thạnh Mỹ Lợi, đó chính là sản phẩm liên doanh giữa Công ty Thiên Đức và Maeda Jimusho (Nhật Bản). Xem thêm tài liệu https://waterinasuites.info/#gia-ban-waterina-suites

Tìm hiểu thêm https://giakhanhland.vn/ban-can-ho-quan-9/

0 replies

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *