Metro Sài Gòn nợ như chúa chổm

Tại cuộc họp về tình hình kinh tế – xã hội 7 tháng đầu năm, Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Thành Phong đã chấp nhận tạm ứng 500 tỷ đồng vốn ngân sách trả nợ cho 1 vài nhà thầu thi công tuyến các con phố sắt thành thị (metro) số 1 để tránh nguy cơ lãn công song số tiền trên chỉ như muối bỏ biển.

Chậm vốn, phát triển chậm độ

Tuyến metro 1 dài gần 20 km, đi qua 1 vài quận 1, 2, 9, Bình Thạnh, Thủ Đức (TP HCM) và huyện Dĩ An (Bình Dương), trong đó 2,6 km đi ngầm (3 nhà ga) và hơn 17 km đi trên cao (11 nhà ga). Công trình chuẩn bị đưa vào khai thác năm 2020. Tính đến cuối tháng 7, tuyến metro 1 (Bến Thành – Suối Tiên) đã đã đi vào hoạt động 67,4% khối lượng thi công có chiều dài 17,2 km. Dự kiến trong tháng 8/2017 1 vài nhà thầu sẽ lắp các con phố ray.

Phó chủ tịch UBND TPHCM Lê Thanh Liêm cho biết nhu cầu vốn ODA nguồn ngân sách Trung ương cấp phát GĐ 2016-2020 cho dự án tuyến metro số 1 là hơn 20.900 tỷ đồng. UBND TPHCM đã ba lần kiến nghị Thủ tướng bố trí đủ vốn nhưng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) mới bố trí 7.500 tỷ cho dự án tuyến metro số 1. Với số vốn này, TPHCM chỉ cung cấp được 39% nhu cầu vốn.

Do không chắc chắn công đoạn chi trả theo hợp đồng nên 1 số nhà thầu đã có văn bản đề nghị giãn công đoạn thi công và có thể sẽ dừng thi công nếu công đoạn giải ngân vẫn tiếp tục chậm trễ như giai đoạn này.

Theo Trưởng ban Quản lý các con phố sắt thành thị TPHCM Lê Nguyễn Minh Quang, trong năm 2017, tuyến metro số 1 cần hơn 5.400 tỷ đồng, trong khi vốn Trung ương bố trí về đô thị là 2.100 tỷ đồng. Số tiền trên chỉ gần đủ trả nợ nhà thầu (1.339 tỷ đồng) và tiền tạm ứng 900 tỷ từ ngân sách của UBND TPHCM để nhà thầu chi trả thu nhập, thưởng cho công nhân về quê ăn Tết.

“Chúng tôi đang thúc nhà thầu sớm đã đi vào hoạt động công đoạn dự án càng sớm càng tốt. Nhà thầu chấp thuận và làm quyết liệt nhưng họ cũng gay gắt trong việc đề nghị chi trả theo đúng công đoạn “, ông Quang cho hay.

Nghiêm trọng hơn, hiện trạng “giật gấu, vá vai” trong quá trình thực hiện dự án tuyến metro số 1 đã ảnh hưởng đến nhiều dự án khác. Ông Lê Nguyễn Minh Quang cho biết khi đặt vấn đề về tài trợ vốn ODA cho 1 số tuyến metro khác, Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản JICA nói thẳng “trước khi bàn chuyện đó thì phải bàn việc chi trả”.

“Từ thực ở của tuyến metro số 1, JICA rất quan ngại trong việc bố trí vốn cho 1 vài dự án khác… Các nhà tài trợ rất bức xúc, cho rằng tiền họ lo được nhưng chúng ta bị vòng lẩn quẩn và không chi trả được”, ông Quang nói.

Nợ đầm đìa, vì đâu?

Theo ông Quang, vấn đề lớn nhất của tuyến metro Bến Thành – Suối Tiên giai đoạn này là phân bổ vốn từ Trung ương. Từ tháng 9/2016, Bộ Tài chính đã đề nghị Kho bạc Nhà nước không chi trả tiếp bởi vì đã chi trả vượt vốn ODA của năm 2016.

Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Đào Quang Thu cho hay vốn trung hạn trong dao động 300.000 tỷ đồng của Trung ương thì đã bố trí cho TPHCM 15.000 tỷ đồng. Số tiền này là đã phân bổ hết theo khuôn khổ pháp lý phê duyệt 1 vài dự án của TPHCM.

Đối có tuyến metro số 1, trước kia Thủ tướng phê duyệt tổng vốn đầu tư dự án là 19.000 tỷ đồng nhưng giai đoạn này TPHCM đề nghị tăng lên 47.000 tỷ đồng. Việc tăng vốn gấp gần 3 lần ban đầu chưa được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Bộ KH&ĐT tiếp tục phân bổ vốn là việc chẳng đặng đừng để tránh công trình ngưng trệ do đang thi công dở dang.

“Nghị quyết số 49 của Quốc hội quy định 1 vài dự án đang làm hoặc chưa làm nhưng tổng vốn đầu tư từ 35.000 tỷ đồng trở lên là dự án quan trọng quốc gia, phải báo cáo Quốc hội. Dự án tuyến metro số 1 đã tăng lên 47.000 tỷ đồng rồi, phải báo cáo Quốc hội cho chủ trương chứ còn không thì chắc là chịu, không dám làm”, ông Thu nói.

Theo TS Nguyễn Bách Phúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Khoa học công nghệ & Quản lý TPHCM (HASCON), trước năm 2006, Quốc hội đã có Nghị quyết 66, bất cứ dự án nào có vốn đầu tư trên 20.000 tỷ đồng thì Chính phủ phải trình báo cáo nghiên cứu kỹ tiền khả thi để Quốc hội tham khảo và bỏ phiếu thông qua Nghị quyết về chủ trương đầu tư.

Năm 2007, khi TPHCM trình dự án này, tổng dự toán công trình là 1,09 tỷ USD (tương đương 19.000 tỷ đồng), dưới mức 20.000 tỷ đồng Quốc hội hạn định nên TPHCM chỉ cần trình Thủ tướng phê duyệt.

Năm 2010, Quốc hội có nghị quyết mới, nâng mức 20.000 tỷ lên 35.000 tỷ đồng, có nghĩa, những công trình trên 35.000 tỷ đồng thì phải trình Quốc hội. TPHCM đã điều chỉnh dự án vào năm 2011, nâng tổng mức đầu tư lên 2.49 tỷ USD (tương đương 47.000 tỷ đồng), tăng gấp 2,4 lần so có thời điểm ban đầu và cao hơn hạn mức 35.000 tỷ đồng của Quốc hội nhưng TPHCM lại không trình Quốc hội thông qua. Đây là 1 thiếu sót rất lớn cần phải tham khảo 1 1 vàih nghiêm túc.

Đáng nói hơn, sau khi điều chỉnh tăng vốn, TPHCM đã cho bắt đầu làm dự án vào tháng 8/2012 khi Quốc hội chưa thông qua chủ trương đầu tư.

Theo UBND TPHCM, lý do dự án “đội vốn” là do biến động giá nguyên – nhiên liệu, tỷ giá ngoại hối, việc tăng thu nhập tối thiểu từ năm 2006 đến 2009, đầu tư đầu máy, toa xe, trang thiết bị nhà ga, 1 vài trang thiết bị, hệ thống hiện đại… nâng cao hiệu quả khai thác.

“Từ thực ở của tuyến metro số 1, JICA rất quan ngại trong việc bố trí vốn cho 1 vài dự án khác…. Các nhà tài trợ rất bức xúc, cho rằng tiền họ lo được nhưng chúng ta bị vòng lẩn quẩn và không chi trả được”.

Đội vốn

Ngoài tuyến metro số 1, tuyến metro số 2 và số 5 cũng đội vốn rất cao so có dự toán ban đầu. Theo Ban Quản lý các con phố sắt thành thị, tuyến metro số 2 (Bến Thành – Tham Lương) đang được đề xuất điều chỉnh tổng mức đầu tư lên 2.152,36 triệu USD (tương đương 47.605 tỷ đồng, tăng dao động 56,6% so có tổng mức đầu tư được duyệt năm 2010). Ba khoản kinh phí tăng mạnh nhất ở dự án này là bồi thường giải phóng mặt bằng tăng từ 119,38 triệu USD lên 197,88 triệu USD; xây lắp và mua sắm từ 748,11 lên 1.198 tỷ đồng; kinh phí dự phòng tăng từ 263 triệu USD lên 368 triệu USD.

Riêng tuyến số 5 (GĐ 1) dài gần 9 km (ngã tư Bảy Hiền – Cầu Sài Gòn) khi đăng ký danh mục dự án ODA chỉ ước dao động 833 triệu EURO (năm 2011). Tuy nhiên, tính đến nay tổng mức đầu tư dự án này ước dao động hơn 1,5 tỷ EURO (tăng 87%). Nguyên nhân làm 1 vàih tân tổng mức đầu tư là do tính toán lại khối lượng tất cả dự án, bổ sung 5% kinh phí quản lý dự án, 7% kinh phí giải đáp thi công theo quy định mới…

Đánh giá về lý do đội vốn, Ban quản lý các con phố sắt thành thị TP HCM cho rằng do chủ đầu tư, 1 vài giải đáp lập dự án và giải đáp thẩm tra trong nước chưa có bí kíp, dẫn đến việc tính toán chưa sát thực ở. Các kinh phí thi công, giải phóng mặt bằng, quản lý dự án tính theo quy định trong nước nên rất thấp. Đồng thời do 1 vài dự án chậm triển khai nên chịu ảnh hưởng của trượt giá, lạm phát.

Theo quy hoạch đã được Chính phủ phê duyệt, TPHCM có 8 tuyến metro gồm: Tuyến số 1: Bến Thành – Suối Tiên dài gần 20 km (chuẩn bị kéo dài đến Bình Dương); Tuyến số 2: Thủ Thiêm – Khu thành thị Tây Bắc Củ Chi dao động 48 km (làm trước đoạn Bến Thành – Tham Lương).

Ngoài ra, tuyến 3A: Bến Thành – Tân Kiên dao động 20 km; Tuyến 3B: Ngã sáu Cộng Hòa – Hiệp Bình Phước dài hơn 12 km; Tuyến số 4A: Cầu Bến Cát – Khu thành thị Hiệp Phước dài 36 km; Tuyến 4B: Ga Công viên Gia Định – Ga Lăng Cha Cả dài 5,2 km; Tuyến số 5: Cầu Sài Gòn – bến xe Cần Giuộc (dao động 17 km); Tuyến số 6: Bà Quẹo – vòng xoay Phú Lâm (dài hơn 6 km).

Theo Huy Thịnh

Tiền Phong

Căn hộ Waterina Suites nằm trong dòng căn hộ cấp cao nằm trong trọng điểm hành chính quận 2 thuộc phường Thạnh Mỹ Lợi, đó chính là sản phẩm liên doanh giữa Công ty Thiên Đức và Maeda Jimusho (Nhật Bản). Xem thêm tài liệu https://waterinasuites.info/#gia-ban-waterina-suites

Tìm hiểu thêm https://giakhanhland.vn/ban-can-ho-quan-9/

0 replies

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *